Korupcja, czyli wykorzystywanie stanowiska i protekcja


Notice: Undefined variable: post_id in /sygnalizuj.com/wp-content/themes/sygnalizuj/template-parts/post.php on line 18
Korupcja, czyli wykorzystywanie stanowiska i protekcja

Korupcją nazywamy nadużywanie zajmowanego stanowiska w celu uzyskania prywatnych lub finansowych korzyści. Do zachowań takich możemy zaliczyć zarówno przypadki faworyzowania kogoś w zamian za przysługę, ale nie tylko. Korupcja obejmuje szereg zjawisk, do których zaliczyć możemy m.in. przekupstwo, wymuszenie, płatną protekcję, defraudację lub oszustwo.

Co dziesiąta firma w Polsce doświadczyła znaczącego nadużycia w ciągu ostatnich 2 lat. Co więcej, aż 20% ankietowanych przez EY uważa, że korupcja w naszym kraju jest zjawiskiem powszechnym. Średnia dla innych krajów wynosi 38%. Według ankietowanych, najbardziej rozpowszechnione są nadużycia w Brazylii (96%) oraz Kolumbii (94%). Natomiast najrzadziej występują w Szwajcarii (2%) i Niemczech, gdzie zachowania korupcyjne w ogóle nie były zauważane.

Według 96% ankietowanych przez EY uczciwość i etyka w firmie mają duże znaczenie. Natomiast tylko 16% Polaków twierdzi, że uczciwość jest sprawą pojedynczego pracownika. Motywacją do etycznego postępowania, według 34% respondentów, jest unikanie kar1.

Korupcja w biznesie

Korupcja może istnieć nie tylko wśród polityków czy osób publicznych, ale również w biznesie prywatnym. Prawnie zdefiniowane zjawisko korupcji, zwane przekupstwem lub łapówkarstwem, może doprowadzić do ukarania sprawcy przez sąd. Takie przestępstwo reguluje art. 296a Kodeksu karnego.

Osobą dopuszczającą się nadużyć w biznesie może być każdy, kto pełni funkcję kierowniczą w firmie, a także pracownik niepełniący wysokiej funkcji, ale zatrudniony w tym przedsiębiorstwie. Najczęściej spotykane są dwie formy łapownictwa. Pierwsza z nich, tzw. bierna (inaczej zwana „sprzedajnością urzędniczą”), dotyczy osób uzyskujących korzyści majątkowe. Drugą odmianą jest przekupstwo czynne, dotyczące wręczających łapówkę.

Przestępstwo korupcyjne będzie występowało tylko wtedy, gdy jeden z pracowników zażąda lub przyjmie od kontrahenta, czy przedstawiciela handlowego korzyść majątkową, osobistą, bądź jej obietnicę. Łapówką mogą być pieniądze, bony towarowe, sfinansowanie pobytu w SPA czy też wycieczki zagranicznej. Takie zjawisko może również obejmować korzyść dla osoby trzeciej, np. w sytuacji, gdy obdarowanym będzie ktoś z rodziny pracownika.

W ramach korupcji może być oferowana również korzyść osobowa, która jest świadczeniem o charakterze niemajątkowym. Może to być obietnica awansu w pracy lub załatwienie pracy członkowi rodziny. Taki profit polepsza sytuację osoby, która go uzyskuje. Aby jednak łapówkarstwo można było uznać za przestępstwo, sprawca musi zażądać nagrody lub otrzymać „prezent” za nadużycie uprawnień lub niedopełnienie obowiązku pracowniczego.

Odpowiedzialność cywilna, karna i dyscyplinarna za korupcję

Czyn korupcyjny może spowodować powstanie szkód o charakterze majątkowym w aktywach firmy zatrudniającej sprawcę, jak i w majątku innych osób fizycznych lub prawnych. Ustalając wysokość szkód spowodowanych nadużyciami, należy wziąć pod uwagę szkodę rzeczywistą, a także utracone korzyści.

Odpowiedzialność cywilną za zjawisko korupcji podczas wykonywania obowiązków służbowych ponosi pracodawca zatrudniający osobę, która dopuściła się nadużyć. Wysokość odszkodowania, jakie przysługuje właścicielowi firmy, ustalana jest w zależności od wysokości wyrządzonej szkody. Nie może ono być wyższe niż suma trzymiesięcznego wynagrodzenia.

Przyjęcie korzyści majątkowej w zamian za nadużycie stanowiska pracy podlega również pod odpowiedzialność dyscyplinarną. W Kodeksie pracy takie przewinienie jest karane najostrzejszą formą odpowiedzialności pracowniczej, czyli rozwiązaniem umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika w trybie dyscyplinarnym.

Korupcja, czyli wręczanie łapówki, wiąże się również z możliwością popełnienia przestępstwa, które może być zagrożone karą pozbawienia wolności do 5 lat. W przypadku czynów o wyższej szkodzie finansowej kara może być surowsza – nawet do 8 lat pozbawienia wolności.

Przepisy karne przewidują sytuację ulgową. Zaistnieje ona w przypadku, gdy osoba, która uczestniczyła w procederze korupcji, powiadomi o takim zjawisku wraz ze wszystkimi okolicznościami prokuraturę lub policję. Złożenie doniesienia o popełnieniu przestępstwa przez sprawcę, który zamierzał wręczyć łapówkę, pomoże mu uniknąć kary. Jednak na takie przywileje nie może liczyć osoba, która żądała lub otrzymała korzyść finansową w ramach działań korupcyjnych.

Przedsiębiorstwa coraz częściej cierpią z powodu korupcji, dodatkowo osoby zgłaszające takie zjawiska zyskują miano donosicieli i intrygantów. Często pracownicy czują presję ze strony współpracowników, aby naginać obowiązujące w firmie standardy etyczne i dopuszczać się nadużyć. Niestety, zdarza, że przypadki korupcji są ukrywane, a wprowadzone przepisy i polityka antykorupcyjna jest ignorowana przez zatrudnionych.


1 https://www.ey.com/pl/pl/services/assurance/fraud-investigation—dispute-services/ey-swiatowe-badanie-naduzyc-gospodarczych-2018

Brak ocen.
Please wait...


Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *