Jak zapobiegać korupcji w firmie?


Notice: Undefined variable: post_id in /sygnalizuj.com/wp-content/themes/sygnalizuj/template-parts/post.php on line 18
Jak zapobiegać korupcji w firmie

Jak zapobiegać korupcji w firmie?

Korupcja występuje w biznesie od zawsze. Powoduje ona negatywne konsekwencje nie tylko dla samego przedsiębiorcy, ale w szerszym ujęciu również dla społeczności, państwa oraz dla całej gospodarki. To, na ile skuteczna okaże się walka z korupcją w przedsiębiorstwie, zależy od jego menedżerów i właścicieli.

W najnowszym rankingu percepcji korupcji (CPI, ang. Corruption Perception Index), Polska otrzymała tyle samo punktów (60 pkt), co w poprzednim roku. Według tego wskaźnika, przyjmującego wartość od 0 do 100 pkt, utrzymujemy poziom trochę wyższy od średniej światowej, wynoszącej 43 pkt w skali poziomu korupcji.

Najmniej skorumpowanym państwem (z 88 pkt) jest Dania. Na drugim miejscu z 87 pkt znajduje się Nowa Zelandia, a na trzecim – Finlandia, Singapur, Szwecja i Szwajcaria (85 pkt). Duży spadek w rankingu zaliczyły Stany Zjednoczone, które otrzymały 71 pkt – o cztery mniej niż w poprzednim roku i uplasowały się poza pierwszą dwudziestką. Na ostatnim miejscu znalazła się Somalia z wynikiem 10 pkt1. Ten raport wyraźnie pokazuje, że korupcja to ogólnoświatowy problem. Również polscy przedsiębiorcy muszą się z nią zmagać.

Polityka antykorupcyjna

Polityka antykorupcyjna, zwana również programem compliance, to spisany zbiór wewnętrznych zasad, które mają pomagać w zwalczaniu korupcji. Wprowadzenie takich reguł w firmie może jej oszczędzić wielu problemów i pomóc w walce z nadużyciami w pracy.

Do przestępstw korupcyjnych zaliczamy m.in. przekupstwo, zakłócenie przetargu publicznego, płatną protekcję, oszustwo lub nadużycie funkcji w celu osiągnięcia korzyści majątkowej.

Odpowiednio opracowany program antykorupcyjny powinien zawierać ocenę ryzyka oraz weryfikację kontrahentów. To jednak nie wszystko. Taki program musi także określać kodeks postępowań, program szkoleń i mechanizmy kontroli oraz sankcji za nadużycia w pracy. Ważne jest także zapewnienie pracownikom oraz partnerom biznesowym możliwości anonimowego informowania o dostrzeżonym ryzyku czy nieetycznych praktykach. Dobrze jest także wyznaczyć w firmie osobę odpowiedzialną za politykę antykorupcyjną.

Nieodłącznym elementem zwalczania korupcji są szkolenia dla pracowników. Zajęcia takie powinny odbywać się okresowo, dzięki czemu osoby zatrudnione w firmie zorientują się, że nadużycia i inne przestępstwa nie są przez pracodawcę tolerowane. Co więcej, szkolenia pomogą pracownikom zidentyfikować potencjalne zachowania korupcyjne i rozwieją wątpliwości czy niejasności w tym zakresie.

Działania zabezpieczające przed korupcją

Pracodawca ma prawo zabezpieczyć się przed działaniami korupcyjnymi w swojej firmie. W tym celu może zawrzeć umowę o zachowaniu poufności lub o zakazie konkurencji z pracownikami, którzy mają dostęp do poufnych informacji.

Dodatkowo, pracodawca ma prawo do stosowania w granicach prawa odpowiedniego monitoringu podwładnych. Działania te mogą polegać na kontroli e-maili, SMS-ów, telefonów lub samochodu służbowego. Należy przy tym przestrzegać przepisów związanych zarówno z ochroną danych osobowych, jak i wynikających z Kodeksu pracy. Ważne jest również wzmacnianie w pracownikach zasad poszanowania interesów pracodawcy oraz innych współpracowników.

W ramach działań antykorupcyjnych przełożony ma obowiązek konsekwentnie i szybko zareagować na wszelkie informacje o nieprawidłowościach lub nadużyciach w firmie.

Odpowiedzialność cywilna, dyscyplinarna i karna za korupcję

Czyn korupcyjny może spowodować powstanie szkód o charakterze majątkowym nie tylko w mieniu firmy, ale również w mieniu innych osób fizycznych lub prawnych. W celu ustalenia wysokości szkód spowodowanych takim czynem trzeba wziąć pod uwagę nie tylko szkodę rzeczywistą, ale również utracone korzyści.

Według przepisów obowiązujących w Polsce, odpowiedzialność cywilną za szkody wynikające z działań korupcyjnych pracownika ponosi pracodawca. Natomiast wysokość odszkodowania należnego pracodawcy musi zostać ustalona w wysokości wyrządzonej krzywdy. Kwota ta nie może jednak przekraczać trzykrotności wynagrodzenia przysługującego sprawcy. Dodatkowo, z tytułu czynu o znamionach korupcji pracodawcy przysługuje prawo rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika w trybie dyscyplinarnym.

Korupcja jest przestępstwem ściganym z urzędu i podlega karze. W zależności od wagi przestępstwa karą może być grzywna, a nawet pozbawienie wolności do lat 12. Istnieje możliwość uniknięcia kary przez osobę, która wręczała korzyść majątkową. Przepisy przewidują tzw. czynny żal. Taka sytuacja może wystąpić, gdy sprawca przestępstwa ujawni organom ścigania wszystkie okoliczności korupcji. Zgłoszenie musi być dokonane osobiście na policji lub w prokuraturze, potwierdzone pisemnym zeznaniem i poświadczone własnoręcznym podpisem.

Korupcja może stać się jedną z największych pozycji w bilansie strat firmy, dlatego każdy przedsiębiorca, doceniając wagę i skalę problemu, powinien podjąć działania minimalizujące ryzyko w tym zakresie. Bardzo ważne jest przygotowanie dopasowanego do danej branży programu antykorupcyjnego, szkolenie pracowników oraz monitoring ich działań.


1 https://www.forbes.pl/gospodarka/indeks-percepcji-korupcji-transparency-international-2018-cpi-corruption-perception/h0895df

Brak ocen.
Please wait...


Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *